Haber Merkezi - Çukurova Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Adnan Gümüş, 18 bin öğrenciyi kapsayan Eğitim Sen raporuna ilişkin önemli tespitlerde bulundu. Rapor, farklı anadillere sahip öğrencilerin eğitim sürecinde yaşadığı güçlükleri ve anadili eğitimi eksikliğinin sonuçlarını ortaya koydu.
Eğitim Sen Adana DEK Grubu tarafından hazırlanan “Nasıl bir eğitim: Mevcut yapı ve durum analizi ve doğa-kişi-toplum için demokratik eğitim modeli önerisi” başlıklı rapor, 26 okul ve 18 bin 316 öğrenciyi kapsayan veriler üzerinden hazırlandı.
Prof. Dr. Adnan Gümüş ve eğitimcilerden oluşan çalışma grubu tarafından hazırlanan raporda, öğrencilerin anadillerinin ağırlıklı olarak Türkçe, Kürtçe ve Arapça olduğu belirtilirken, eğitim sisteminin bu çeşitliliğe yeterince yanıt veremediği vurgulandı.
Anadili eğitimi seçeneği yok
Araştırmaya göre okulların yüzde 90,5’inde anadili eğitimi seçeneği bulunmuyor.
Raporda, farklı anadile sahip öğrencilerin önemli bir bölümünün öğrenme sürecinde sorun yaşadığı belirtilirken, okulların yüzde 77,8’inde bu öğrencilerin öğrenme güçlüğü yaşadığı ifade edildi.
Araştırma, öğrencilerin kendi anadillerinde eğitim veya destek alma imkanlarının sınırlı olmasının eğitim süreçlerini olumsuz etkilediğine işaret ediyor.
Her üç öğrenciden biri öğretmen kaynaklı dışlanma yaşıyor
Raporda, öğrenciler arasındaki ayrımcılık ve dışlanma da dikkat çeken başlıklar arasında yer aldı.
Verilere göre okulların yüzde 92,3’ünde öğrenciler arasında dışlanma veya farklı muamele görülüyor. Her üç öğrenciden birinin ise öğretmen kaynaklı dışlanmaya maruz kaldığı belirtiliyor.
Araştırmada, dilsel ve kültürel farklılıkların eğitim ortamlarında yeterince dikkate alınmamasının öğrencilerin okula uyumunu ve akademik başarılarını olumsuz etkileyebildiği değerlendirmesi yapıldı.
Yoksulluk eğitim hakkını etkiliyor
Rapor, eğitimdeki sorunların yalnızca dil meselesiyle sınırlı olmadığını, ekonomik koşulların da öğrencilerin eğitim yaşamını doğrudan etkilediğini ortaya koydu.
Buna göre öğrenci ailelerinin yaklaşık yüzde 90’ı yoksulluk sınırının altında yaşıyor. Çocukların yüzde 40’ının düzenli harçlığı bulunmazken, yüzde 22,2’si çoğu gün harçlık alamıyor.
Öğrencilerin önemli bir bölümünün yeterli beslenme imkanına sahip olmadığına da dikkat çekilen raporda, çocukların yüzde 47’sinin haftanın 4-5 günü kahvaltı yapmadan okula geldiği, yüzde 48,3’ünün ise yanında hiç meyve getiremediği belirtildi.
Demokratik ve çok dilli eğitim vurgusu
Prof. Dr. Adnan Gümüş ve çalışma grubunun hazırladığı raporda, öğrencilerin dilsel ve kültürel farklılıklarını dikkate alan daha demokratik ve kapsayıcı bir eğitim modeline ihtiyaç olduğu belirtildi.
Raporda, anadili eğitimi imkanlarının geliştirilmesinin öğrenme güçlüklerinin azaltılması, eğitimde fırsat eşitliğinin güçlendirilmesi ve öğrencilerin eğitim süreçlerine daha etkin katılım sağlaması açısından önemli olduğu vurgulandı.
