Kerkük (Rûdaw) - Kerkük Üniversitesi’nde düzenlenen “Kürt Edebiyatı Forumu”nda Kürtçe yerine Arapça tabela ve yazıların hakim olması, kentte Kürtçenin kamusal alandan silinmeye başladığına dair tartışmaları yeniden alevlendirdi. Anayasal hak olmasına rağmen Kürtçe; sokaklarda, pazarlarda ve resmi dairelerde görünmez hale geliyor.
Irak Anayasası’na göre Arapça ile birlikte ülkenin resmi dili olan Kürtçe, Kerkük’te ihmal edilmeye devam ediyor.
Kentin simasından Kürtçenin izleri yavaş yavaş silinirken; tabelalarda Arapça ve İngilizce baskın hale gelmiş durumda.
Üniversite hocaları ve yerel yetkililer, bu duruma müdahale edilmemesi halinde Kürtçenin kentte "sessizliğe mahkûm bir dil" olacağı uyarısında bulunuyor.
Kürtçe forumunda Arapça ağırlığı
Kerkük Üniversitesi Eğitim Enstitüsü’nde düzenlenen 1. Kürt Edebiyatı Forumu, dilin karşı karşıya kaldığı paradoksu gözler önüne serdi.
Kürt dili ve edebiyatının konuşulduğu etkinlikteki bilgilendirme yazı ve levhalarının büyük çoğunluğunun Arapça olması tepki çekti.
Rûdaw’a konuşan üniversite hocası Baxewan Ubeyd, Kürtçe eğitimine verilen önemin nitelik olarak düştüğünü belirterek, “Birçok kurumda Kürtçeye önem verilmesi talebinde bulunduk. Kürtçe bölümleri var ama eğitim binaları kötü durumda ve materyal eksikliği yaşanıyor. Kürtçenin bu şehirde zayıflamasına izin vermeyeceğiz” dedi.
Yeni pazar yerlerinde Kürtçe yok sayılıyor
Kerkük’te yeni açılan modern çarşı ve pazarlarda da Kürtçe tabela kullanımı neredeyse yok denecek kadar az.
Bir hafta önce açılan yeni bir çarşıda dükkan tabelalarının sadece Arapça ve İngilizce olması dikkat çekiyor.
Proje sahibi Berhem Ali, bu durumu esnafın özgür iradesine bağlayarak, “Bu çarşıda Kürt, Arap ve Türkmen esnaf bir arada. Kimseye hangi dilde yazacağını dayatamam. Dükkan sahibi Kürt olmayabilir. Gönlüm Kürtçe olmasından yana ama bunu bir şart olarak sunamam” ifadelerini kullandı.
Esnaf Wirya Ali ise bu duruma karşı çıkarak, “Anayasal olarak Kürtçe resmi dildir. Esnaf arkadaşlarımdan ricam, dükkanlarına Kürtçe tabela da asmalarıdır” çağrısında bulundu.
Resmi kurumlarda Arapça hegemonyası
Resmi kurumlarda da benzer bir tablo hakim. Birçok hükümet dairesinde tabelalar sadece Arapça olarak güncelleniyor. Kerkük İl Meclisi Üyesi Hesen Mecid, Kürtçenin resmi statüsünü hatırlatarak şunları söyledi:
“Kürtçe, Irak Anayasası'na göre Arapça gibi resmi bir dildir. Eğer bir kamu kurumunda Kürtçeye yer verilmiyorsa vatandaşlarımız bizi haberdar etsin. İlgili daire müdürleriyle görüşüp gerekli yasal süreci başlatacağız.”
Kerkük’ün genelinde dükkanlardan sokak levhalarına kadar Arapça hakimiyeti hissedilirken, Kürtçe harfleri görebilmek her geçen gün daha da zorlaşıyor.
