Erbil (Rûdaw) - Suriye Dışişleri Bakanı Esad Şeybani, daha önce Süveyda için “kendi kaderini tayin hakkı” talep eden heyette yer alan Dürzi gazeteci ve aktivist Müzne el-Etraş’ı barış işlerinden sorumlu danışman olarak atadı.
Suriye resmi haber ajansı SANA’nın aktardığına göre Şeybani, Dürzi toplumunun tanınan sivil toplum ve medya isimlerinden Müzne el-Etraş’ı “Barış İşlerinden Sorumlu Danışman” olarak görevlendirdi.
Resmi açıklamada Etraş’ın insani yardım, medya ve sivil diplomasi alanlarındaki deneyimine dikkat çekildi. Ancak üstleneceği görevlerin yetki ve sorumluluklarına ilişkin ayrıntı paylaşılmadı.
Süveyda krizinin gölgesinde atama
Atama, Şam yönetimi ile Süveyda arasındaki ilişkilerin gerildiği bir dönemde gerçekleşti.
Süveyda’da Temmuz 2025’te Dürzi gruplar ile Bedevi aşiretleri arasında başlayan çatışmalara Suriye ordusunun da müdahil olmasıyla şiddet tırmandı. Yüzlerce sivilin hayatını kaybettiği ve on binlerce kişinin yerinden edildiği olaylar, İnsan Hakları İzleme Örgütü (HRW) tarafından da raporlandı. Örgüt, taraflara savaş suçu ve hak ihlali suçlamaları yöneltti.
BM’ye “kendi kaderini tayin” talebini iletmişti
Yeni barış danışmanı Müzne el-Etraş, Aralık 2025’te Şam’ı ziyaret eden Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi (BMGK) heyetiyle görüşen Süveydalı sivil temsilciler arasında yer alıyordu.
Etraş, görüşmenin ardından Lübnan basınına yaptığı açıklamada, Suriye ordusunun Süveyda köylerinden çekilmesini, kaçırılanların serbest bırakılmasını ve Süveyda halkının yaşadığı mağduriyetler nedeniyle “kendi kaderini tayin hakkının tanınmasını” içeren bir talep dosyasını BM’ye sunduklarını söylemişti.
Şam ile Süveyda arasındaki ilişkileri “tam bir siyasi çıkmaz” olarak nitelendiren Etraş, çatışmalar sırasında körüklenen mezhepçi dili de eleştirmişti.
Sultan Paşa el-Etraş’ın torunu
1987’de Süveyda’da doğan Müzne el-Etraş, Fransız sömürge yönetimine karşı 1925’te başlayan Büyük Suriye İsyanı’nın lideri Sultan Paşa el-Etraş’ın torunu. Etraş, tiyatro yönetmeni Memduh el-Etraş’ın da kızı.
BM bünyesindeki Suriyeli Kadınlar Danışma Kurulu üyeliği ve El-Müzn Kalkınma Örgütü başkanlığı gibi görevlerde bulunan Etraş, yaklaşık 20 yıldır Arap medyasında gazetecilik ve sanat eleştirmenliği yapıyor.
Etraş, daha önce hakkındaki iddialara yanıt verirken hiçbir siyasi pazarlığın parçası olmadığını belirtmiş ve “Din Allah’ın, vatan herkesindir ilkesiyle hareket ediyoruz. Tek amacımız Süveyda halkının onurunu, haklarını ve toplumsal barışı korumaktır” demişti.
Şam ne hedefliyor?
Diplomatik kulislerde, Şam yönetiminin Etraş’ı görevlendirerek uluslararası kamuoyuna ve BM’ye diyalog mesajı vermeyi, ailesinin Süveyda’daki etkisi üzerinden de uzlaşma kanallarını açık tutmayı amaçladığı değerlendiriliyor.
Ancak Dürzilerin etkili ruhani lideri Şeyh Hikmet el-Hicri’nin ve yerel çevrelerin atamaya nasıl tepki vereceği, Etraş’ın fiili müzakerelerde rol alıp almayacağı henüz bilinmiyor.
