Erbil(Rûdaw) - Irak Planlama Bakanlığı, Gulala'nın (Celavla) ilçe statüsüne yükseltilmesine karar verirken, Diyala İl Meclisi'nin çoğunluğu, tartışmalı bölgeler arasında yer alan bu nahiyenin ilçe yapılmasına yönelik prosedürlerin durdurulması için Bakanlığa resmi talepte bulundu.
Irak Planlama Bakanlığı Sözcüsü Abdulzehra Hindavi, Rûdaw’a yaptığı açıklamada, "Bugün, Planlama Bakanı Vekili Halid Bettal, Diyala Vilayeti sınırları içerisindeki Gulala'nın ilçe yapılmasına dair bir emir yayınladı. İlçeye, Irak'taki idari birimler sıralamasında 21101 idari kodu verildi" dedi.
Planlama Bakanlığı'na "kararı durdurun" çağrısı
31 Ocak 2024 tarihinde Diyala İl Meclisi, Gulala nahiyesinin ilçeye dönüştürülmesi yönünde oy kullanmış, ancak Kürdistani taraflar buna karşı çıkmıştı.
Meclis çoğunluğunu oluşturan dokuz Diyala İl Meclisi üyesi, resmi bir yazıyla Irak Planlama Bakanlığı'ndan, tartışmalı bölgeler arasında yer alan Gulala nahiyesinin ilçe yapılma kararının durdurulmasını talep etti. Diyala Valisi, Planlama Bakanlığı'ndan yanıt gelene kadar prosedürlerin durdurulmasına karar vermişti.
Kürdistan Yurtseverler Birliği (KYB) Xanekin Sorumlusu Şerko Mirveys, Rûdaw’a yaptığı açıklamada, yazının üyelerin çoğunluğu tarafından hazırlandığını ve ilçe yapma sürecini durdurmak amacıyla Vali aracılığıyla Irak Planlama Bakanlığı'na gönderildiğini belirtti. Mirveys, imzacıların Bedir ve KYB fraksiyonu üyelerinden oluştuğuna dikkat çekti.
Valilikten bekleme kararı
22 Şubat 2026 tarihinde Vali'ye gönderilen ve bir kopyası Rûdaw’ın eline geçen meclis yazısında, 15 üyeli meclisin mutlak çoğunluğunu oluşturan 9 üyenin, Gulala'nın ilçe yapılmasına ilişkin prosedürlerin durdurulması talebini imzaladığı belirtildi. Ayrıca Sadiye nahiyesinin Xanekin ilçesinden ayrılmasını reddeden benzer bir karara da atıfta bulunuldu.
Diyala Valisi Adnan Şemmeri tarafından aynı gün çıkarılan bir başka yazıda ise, Planlama Bakanlığı'ndan yanıt gelene kadar Gulala'nın ilçe yapılması kararının uygulanmasının durdurulmasına hükmedildi.
"Karar anayasaya aykırı"
Xanekin’i temsil eden Irak Parlamentosu Milletvekili Nazık Ahmed, Rûdaw’a yaptığı açıklamada, Planlama Bakanlığı’nın kararının durdurulması talebinin, kararın anayasaya aykırı olduğu temeline dayandığını belirtti. Ahmed, Gulala’nın Anayasa'nın 140. Maddesi kapsamındaki bölgelerden biri olduğunu vurguladı.
Kararı kim duyurdu?
Gulala'nın ilçe statüsüne alınacağı, 19 Şubat 2026 tarihinde Diyala İl Meclisi Başkanı Omer Kurvi tarafından duyurulmuştu. Irak Planlama Bakanlığı Sözcüsü, yeni ilçenin nüfusunun 94 bin olarak tahmin edildiğini ve Sadiye nahiyesinde yaşayan 40 bin kişinin de ilçe nüfusuna dahil edileceğini belirtti.
Gulala’nın ilçe yapılmasına tepkiler
Daha önce Xanekin ilçesine bağlı bir kasaba (nahiye) olan Gulala, Irak Anayasası'nın 140. Maddesi kapsamında yer alan tartışmalı bölgelerden biri olma özelliğini taşıyor. Bölgenin idari statüsü, Kürdistan Bölgesi ile Irak Federal Hükümeti arasında henüz çözüme kavuşturulmuş değil.
"Karar anayasaya ve yasalara aykırı"
Rûdaw’a konuşan Kürdistan Demokrat Partisi (KDP) Xanekin Sorumlusu Şirko Tevfik, kararın yasalara ve anayasaya aykırı olduğunu vurguladı. Tevfik, "Gulala 140. Madde sınırları içerisinde yer alıyor. Bu nedenle idari sınırlarıyla oynanmamalıdır" dedi.
Alınan bu yeni kararın Gulala'nın idari kaderini ve bölgedeki seçimleri doğrudan etkileyeceğini belirten Şirko Tevfik, bölgenin demografik yapısına da dikkat çekerek "1975 yılında kasaba nüfusunun yüzde 75'inden fazlasını Kürtler oluşturuyordu" şeklinde konuştu.
