Erbil(Rûdaw) – Rojava Özerk Yönetim Dış İlişkiler Dairesi Eş Başkanı İlham Ahmed ABD’nin Suriye dosyasında sorumluluğunun başat olduğunu belirterek, “Bu süreçte adil bir rol oynamalarını bekliyoruz” dedi.
Rojava Özerk Yönetim Dış İlişkiler Dairesi Eş Başkanı İlham Ahmed, uluslararası gazetecilerle Zoom üzerinden bir araya gelerek, Şam hükümeti ile Demokratik Suriye Güçleri (DSG) arasında varılan anlaşmanın detaylarını paylaştı.
Toplantıda Rûdaw TV Washington Temsilcisi Diyar Kurda’nın sorularını yanıtlayan Ahmed, anlaşmanın garantörlüğü ve sahadaki uygulanabilirliği konusunda önemli açıklamalarda bulundu. Ahmed, ateşkesin kalıcı olması için ABD ve Fransa’nın devreye girdiğini belirterek, sürecin takibi için uluslararası bir mekanizmanın şart olduğunu vurguladı.
"Cephe hatlarından karşılıklı çekilme olacak"
Anlaşmanın pratik uygulamasına değinen İlham Ahmed, gerginliğin düşürülmesi ve ateşkesin bozulmaması adına hem Suriye ordusunun hem de DSG güçlerinin mevcut cephe hatlarından geri çekileceğini duyurdu. Ahmed, bu adımların izlenmesi için kurulacak mekanizmanın önemine dikkat çekti.
ABD'nin rolüne eleştiri ve beklenti
ABD'nin süreçteki tutumunu da değerlendiren Ahmed, Washington yönetiminin IŞİD sonrası süreçte DSG’ye yönelik açıklamalarını ve başlangıçtaki pasif tutumunu eleştirdi. Ancak Senato ve Kongre’den gelen tepkileri olumlu bulduklarını belirten Ahmed, ABD’nin Suriye dosyasında birincil sorumlu olduğunu ve bundan sonraki süreçte "adil bir rol" oynamasını beklediklerini ifade etti.
Diyar Kurda’nın sorusu ve İlham Ahmed’in verdiği yanıt şöyle:
Diyar Kurda: Şu ana kadar Suriye hükümeti birkaç kez ateşkesi ihlal etti ve anlaşmaları iptal etti. Bu sefer anlaşmanın süreceğine dair nasıl bir garanti var? Demokratik Suriye Güçleri ile bu anlaşmayı sürdüreceklerine dair güvence nedir? Ayrıca ABD’nin bu toplantılardaki rolünü nasıl değerlendiriyorsunuz? Bu toplantılar sonrası Amerikan Kongresi'nin "Kürtleri Koruma Yasası"nı oylayacak olması nedeniyle ABD'den nasıl bir garanti talep ediyorsunuz?
İlham Ahmed: Garanti konusuna ilişkin olarak, belirttiğim gibi bazı devletler devrede; özellikle Amerika ve Fransa’nın bu konuda açıklamaları da olacaktır. Bu sürecin takibi bizim için çok önemli. Gerçekleşen toplantılarda da görüşlerimizi açıkça dile getirdik. Ateşkesin garanti altında olması için mutlaka bir mekanizmanın kurulması gerektiğini vurguladık.
Bu mekanizma, ister bölgede konuşlansın ister dışarıdan yönetilsin, süreci ve ateşkesi anlık olarak izleyebilmelidir. Pratik anlamda ise şu an bir karar alındı; Suriye güçlerinin bulundukları cephe hatlarından geri çekilmeleri gerekiyor. Elbette buna karşılık DSG de güçlerini çekecek ve bölgeden uzaklaştıracak. Bu karşılıklı geri çekilme ile ateşkesin bozulmasının önüne geçilmesi hedefleniyor.
ABD'nin rolüne gelince; açıkçası Amerika özellikle bu sürecin başında kendisinden beklenen rolü oynamadı, hatta olumsuz bir rol oynadı diyebilirim. Özellikle "IŞİD savaşından sonra DSG’nin artık rolü kalmadı" minvalindeki açıklamalar büyük zarar verdi. Ancak Senatör Lindsey Graham, Kongre üyeleri ve Amerikan kamuoyunun ayağa kalkmasıyla, gecikmeli de olsa bir tavır gösterdiler. Bu tavrı ve devamlılığını önemsiyoruz.
Suriye dosyasında Amerika birinci derecede rol sahibidir ve sorumludur. ABD'den bu süreçte adil bir rol üstlenmesini bekliyoruz. Şam hükümetinin önüne "çok renkli ve çok sesli bir yönetim" şartı konuldu ve bazı cezai yaptırımların kaldırılması buna bağlandı. Bu şartların, özellikle farklı kültür ve inançların haklarının korunması maddesinin ne kadar hayata geçirildiğinin iyi izlenmesi gerekiyor. ABD’den beklentimiz, alınan kararların ve Şam üzerindeki baskıların bu çerçevede gözden geçirilmesidir.
