Haber Merkezi - ABD'li araştırmacılar ilk kez, pahalı ilaçlara gerek kalmadan, basit ve düşük maliyetli bir beyin egzersizinin bunama (demans) riskini %25 oranında azaltabileceğini açıkladı.
09 Şubat 2026 Pazartesi günü yayınlanan yeni bir çalışmaya göre, yaklaşık üç bin kişi üzerinde yapılan uzun vadeli bir deney, belirli bir tür beyin antrenmanının insan yeteneklerini korumada belirgin bir etkisi olduğunu ortaya koydu.
"Bilimsel olarak kanıtlanmış ilk yöntem"
Johns Hopkins Üniversitesi'nden ve çalışmanın yazarlarından Marilyn Albert, bulgularla ilgili olarak şunları söyledi: "Bu, bunama riskini azaltmak için neler yapabileceğimize dair bize fikir veren, standart düzeyde gerçekleştirilmiş ilk çalışmadır."
Piyasada zihinsel gerilemeye karşı savaştığını iddia eden çok sayıda oyun ve uygulama bulunsa da, bugüne kadar bunların etkinliğini kanıtlayacak yüksek kaliteli ve uzun vadeli araştırmalar oldukça sınırlıydı.
20 yıllık kapsamlı araştırma: ACTIVE
Amerikalı araştırma ekibi, çalışmalarında yalnızca tek bir özel antrenman türünün faydalı bulunduğunu belirterek, bunun tüm beyin eğitimi oyunlarının etkili olduğu anlamına gelmediği konusunda uyardı.
"ACTIVE" adı verilen ve 90'ların sonunda başlayan bu deney, 65 yaş ve üzeri 2.800 katılımcı ile gerçekleştirildi. Katılımcılar üç farklı gruba ayrıldı: Bir grup "işlem hızı", bir grup "hafıza" ve diğer grup ise "mantık" üzerine beyin egzersizleri yaptı.
Sadece "hız eğitimi" fark yarattı
Albert, 5, 10 ve son olarak 20 yıl sonra yapılan takip incelemelerinde, "hız" eğitiminin her zaman belirgin şekilde fayda sağladığını belirtti.
İki yılın ardından incelenen sağlık kayıtları, hız eğitimi ve güçlendirme seanslarına katılan kişilerin bunama riskinin %25 oranında azaldığını gösterdi. Araştırmacılar, diğer iki eğitim türünün (hafıza ve mantık) istatistiksel olarak anlamlı bir fark yaratmadığını gördüklerinde şaşkınlık yaşadılar.
Uygulama nasıl çalışıyor?
Başarı sağlayan bu hız eğitimi; bilgisayar ekranının farklı yerlerinde beliren araba ve trafik işareti görsellerine tıklama esasına dayanıyor.
Peki, neden sadece hız eğitimi bu kadar etkili oldu? Albert, araştırmacıların bu konuda ancak tahminde bulunabildiklerini belirterek, "Bu eğitimin beyindeki bağlantılar üzerinde çalıştığını varsayıyoruz," dedi. Çalışmadaki en önemli farklardan biri, antrenmanın kişinin yeteneklerine uyum sağlamasıydı; yani egzersizler, ihtiyaca göre zorlaşıyor ya da kolaylaşıyordu.
Küresel etki ve ekonomik tasarruf
Albert, hız eğitiminin neden başarılı olduğunun tam mekanizmasını çözmenin, gelecekte daha yeni ve etkili eğitimlerin geliştirilmesine yardımcı olabileceğini belirtti. Ancak mevcut bulgunun bile şu an için "olağanüstü bir öneme" sahip olduğunu vurgulayan Albert, ABD nüfusunda bunamanın azaltılmasının hasta bakım masraflarında 100 milyar dolarlık bir tasarruf sağlayabileceğine dikkat çekti.
Dünya Sağlık Örgütü (WHO) verilerine göre, dünya genelinde 57 milyon kişi bunama hastalığıyla mücadele ediyor ve bu hastalık dünyadaki ölüm nedenleri arasında yedinci sırada yer alıyor.
Bahsi geçen "Double Decision" (Çifte Karar) adlı hız eğitimi görevi, "BrainHQ" adlı beyin eğitimi uygulaması üzerinden erişilebilir durumda.
*Söz konusu araştırma, "Alzheimer's and Dementia: Translational Research & Clinical Research" adlı bilimsel dergide yayımlanmıştır.
.jpg&w=3840&q=75)
