Erbil (Rûdaw) - Bilim dünyası, meme kanseriyle mücadelede ezber bozan bir keşfe imza attı. Ünlü bilim dergisi Science’da yayımlanan yeni bir araştırma, kedilerdeki genetik mutasyonların, insanlardaki en saldırgan kanser türlerinin tedavisinde anahtar rol oynayabileceğini ortaya koydu.
Uluslararası bir araştırma ekibi tarafından yürütülen çalışma, kediler ile insanlar arasındaki şaşırtıcı benzerliklerin kanser tedavisinde yeni bir çığır açabileceğini kanıtladı.
Neden kediler?
İngiltere’deki Wellcome Sanger Enstitüsü'nden araştırmacı Louise van der Weyden, kedilerin kanser araştırmaları için neden "mükemmel bir model" olduğunu şu sözlerle açıklıyor:
"Kediler bizimle aynı çevrede yaşıyor; bizim soluduğumuz kirli havayı soluyor, benzer çevresel toksinlere maruz kalıyorlar. Üstelik tıpkı insanlar gibi yaşlandıkça sadece kanserle değil, diyabet ve kalp hastalıklarıyla da mücadele ediyorlar. Bu, onları laboratuvar ortamından çok daha gerçekçi bir model haline getiriyor."
FBXW7 geni: Saldırgan kanserlerin ortak noktası
Beş farklı ülkeden 13 farklı kanser türüne sahip yaklaşık 500 kediyi inceleyen bilim insanları, çarpıcı bir sonuca ulaştı. Meme kanseri teşhisi konulan kedilerin yarısından fazlasında FBXW7 adlı genin mutasyona uğradığı tespit edildi.
Bu mutasyonun önemi ise insanlarda gizli. FBXW7 mutasyonu kadınlarda nadir görülse de, ortaya çıktığında son derece saldırgan ve tedaviye dirençli bir kanser türüne yol açıyor.
Araştırmacılar, kedilerdeki bu genetik bozulmanın yaygınlığının, insanlardaki nadir ama ölümcül vakaları anlamak için eşsiz bir fırsat sunduğunu belirtiyor.
“Hem kediler hem insanlar iyileşecek”
İnsanlarda bu nadir mutasyon üzerine klinik deneyler yapmak, hasta sayısının azlığı nedeniyle yıllar alabiliyor. Ancak kedilerde bu durumun yaygın olması, veteriner kliniklerinde tedavi gören kediler üzerinde yeni ilaç denemelerinin önünü açıyor.
İsviçreli araştırmacılar, mevcut iki farklı kemoterapi yönteminin FBXW7 mutasyonlu tümörler üzerinde şimdiden yüksek başarı gösterdiğini saptadı.
Bu durum, hem kanserli kedilerin daha etkili tedavi almasını sağlayacak hem de elde edilen verilerle insanlardaki "saldırgan meme kanseri" türleri için ilaç geliştirme süreci hızlanacak.
Bilim dünyası heyecanlı
ABD’deki Indiana Üniversitesi’nden Profesör Harikrishna Nakshatri, çalışmayı "heyecan verici" olarak nitelendirirken, genetik yapı ile çevre arasındaki ilişkinin bu sayede daha net çözüleceğini vurguladı.
Uzmanlara göre, kediler üzerinde öğrenilen her yeni bilgi, tıp dünyasında "türler arası yardımlaşma" dönemini başlatacak ve kansere karşı verilen savaşta insanlığın elini güçlendirecek.
