Erbil(Rûdaw)- Şii taraflar arasındaki stratejik bakanlıklar konusundaki anlaşmazlıklar, “ABD ve İran’ın şartları” ve görevlerin puanlandırılarak dağıtılması gibi sorunlar  Irak Başbakanı olarak görevlendirilen Ali Falih Zeydi’nin kabinesi açıklanması engelledi. Meclis Başkanlığı, nihai bir anlaşma bekliyor ve önümüzdeki günlerde oylama oturumunun yapılabileceğini belirtiyor.
“Nasr Koalisyonu” Sözcüsü Akil Redini, Rûdaw’a yaptığı açıklamada, “Koordinasyon Çerçevesi içinde özellikle petrol, içişleri ve maliye bakanlıkları üzerindeki anlaşmazlıklar temel sorundur. Bu durum diğer bakanlıkların dağıtımını da etkiliyor, ancak yakın zamanda nihai bir anlaşmaya varılacak” dedi.
Redini ayrıca Kürtler ve Sünniler arasındaki sorunların da sürdüğünü, özellikle Halbusi ve Samarra kanadı arasında görev paylaşımı mekanizması konusunda anlaşmazlık bulunduğunu ifade etti.
Kürt Demokrat Partisi Parlamento Grubu Başkanı Şaxewan Abdullah, Rûdaw’ın “Rûdaw Emro” programına katılarak Şii tarafların sonunda kabine dağılımında uzlaşmaya vardığını söyledi.
Abdullah’a göre Nuri Maliki’nin başkanlığını yaptığı Devlet Kanunu Koalisyonu petrol bakanlığından taviz verdi, karşılığında içişleri ve yükseköğretim bakanlıklarını aldı. Petrol ve elektrik bakanlıkları Kalkınma ve İmar Koalisyonu’na verilecek, maliye ve spor-gençlik bakanlıkları Hikmet Hareketi’ne gidecek, başbakan yardımcılığı Asaib (Ehl el-Hak) için olacak ve çalışma bakanlığı da onlara verilecek.
Kürtlerin payı ve görev dağılımı tartışması
Yüksek İslam Konseyi Sözcüsü Ali Difai, Dışişleri, İmar, Adalet ve Çevre bakanlıklarının Kürtlere verildiğini açıkladı. Difai’ye göre Xalid Şewani Adalet Bakanlığı, Sîrwe Abdulwahid ise Çevre Bakanlığı için aday gösterildi.
Ancak Şaxewan Abdullah, Dışişleri ve İmar bakanlıklarının Kürdistan Demokrat Partisi’nde kalacağını ve aday isimlerin partisi tarafından daha sonra resmen açıklanacağını söyledi.
Aynı zamanda Kürdistan Yurtseverler Birliği’nden Sîrwe Muhammed, Adalet ve Çevre bakanlıklarının KYB’ye ait olduğunu ve yeni nesilden bir isme de görev verilebileceğini belirtti.
Kürt partileri (Rewtî Hewlest, Yekgirtûyî İslami ve Komele) toplam 10 sandalye ile bir bakanlık talep ediyor. Rewtî Hewlest milletvekili Hevâ Melahmed, “Dr. Rêbwar Kerîm’i ortak aday olarak sunduk ancak henüz resmi yanıt almadık” dedi.
ABD ile İran etkisi ve Sünni payı
Azam Hemdani, “ABD ve İran’ın müdahaleleri Ali Zeydi kabinesinin oluşumunu zorlaştırdı” dedi.
Ayrıca cumhurbaşkanlığı ve meclis başkanlığı alan tarafların, kendi “kotalarının” azaltılmasına karşı çıktığını ifade etti.
Sünni bileşen için bakan adayları arasında öne çıkan isimler şöyle:
Takaddum:
Sanayi: Muhammed Nuri, Abdülkerim Delimi, Sinan Cumali
Eğitim: Mikdad Cumali, Abdülkerim Abtan, Gazi Cuburi
Başbakan Yardımcılığı: Muhammed Temim, Halid Bettal, Felah Zeydan
Egemenlik:
Ticaret: Esir Gıreiri, Şa’lan Kerim, Abdullah Nujeyfi, Mustafa Nizar, Ferhan Salih
Ulusal Hüküm:
Savunma: Sabit Abbasi ve Naif Şemeri
Toplumsal Parti:
Kültür: Mazen Cuburi, Tarık Cuburi, Bedr Fehl
Parlamento oturumu ve hac dönemi etkisi
Hac sezonunun yaklaşması nedeniyle taraflar süreci hızlandırmak istiyor. Irak Ulaştırma Bakanlığı Sözcüsü Meysem Safi, hacı kafilelerinin 17’sine kadar devam edeceğini söyledi.
Akil Redini, parlamentonun Perşembe ya da Cumartesi günü toplanabileceğini ve 14–15 bakanlığın onaylanabileceğini belirtti.
Sîrwe Muhammed ve Hevâ Melahmed de oturumun hac sezonu başlamadan yapılması gerektiği konusunda hemfikir.
Hevâ Melahmed ayrıca 150–160 milletvekilinin haca gideceğini ve bu durumda yasal çoğunluğun sağlanamayabileceğini söyledi.
Meclis iç tüzüğüne göre oturum gündemi 48 saat önce duyurulmak zorunda. Şimdi gözler, yeni hükümet kabinesinin oylanacağı meclis oturumuna çevrilmiş durumda.
Anayasa gereği kabinenin güvenoyu alması için parlamentoda çoğunluk desteği gerekiyor.
Yeni başbakan olarak görevlendirilen Ali Falih Zeydi için tanınan 30 günlük süre de sona yaklaşırken, 23 bakanlıktan oluşan kabinenin listesinin parlamentoya sunulması bekleniyor.